Baba ile ilgili Deyim ve Atasözleri

Bu makale Tarihinde

En son Güncelleme tarihi ve güncelleyen: 1 Nisan 2021 Kerim Usta

Baba ile ilgili Deyim ve Atasözleri

  • Adembaba gibi (Deyim) Parasız pulsuz, perişan, zavallı.
  • Adembabaya dönmek (Deyim) Malını mülkünü kaybetmek.
  • Ana baba bir (Deyim) Aynı anne ve babadan olan.
  • Ana baba eline bakmak (Deyim) Ana ve babanın verdiği para ile geçinmek.
  • Ana baba yavrusu (Deyim) Nazlı büyütülmüş çocuk.
  • Ana bir, baba ayrıı (Deyim) Anaları bir, babaları ayrı olan (kardeşler).
  • Anam babam (Deyim) İçtenlik bildiren bir söz.
  • Babamın (anamın) öleceğini bilseydim kulağı dolu darıya satardım (Atasözü) İnsan en değerli malının karşılıksız olarak elinden gideceğini bilse onu yok denecek kadar az bir paraya satar.
  • Anan güzel idi hani yeri, baban güzel idi hani evi (Atasözü) Hiçbir duruma güvenilmez, bizim olan şeyler elimizde sürekli olarak kalmazlar.
  • Anan yahşi, baban yahşi (Deyim) Birini, bir işe razı etmek için onu övmek amacıyla söylenen bir söz.
  • Anası turp (sarımsak), babası şalgam (soğan) (Deyim) Ne olduğu belirsiz kimselerin çocuğu.
  • Baba değil, tırabzan babası (Deyim) Çocuklarına karşı babalık görevlerini yerine getirmeyen, onlara hayrı olmayan baba.
  • Baba (evlat, oğul) ekmeği zindan ekmeği, koca (er) ekmeği meydan ekmeği (Atasözü) Bir kadın için babasının veya çocuğunun evinde barınıp onların eline bakmak çok kötü bir durumdur; onun gönül ferahlığı ile yaşayacağı yer, kocasının evi, serbestçe harcayacağı para kocasının parasıdır.
  • Baba himmet, oğul hizmet (Atasözü) Büyüklerin, kendilerine el uzatıp yardım etmelerini istemeye hak kazanabilmek için küçüklerin görevlerini iyi yapmaları gerekir.
  • Baba kırk oğul beslemiş, kırk oğul bir babayı beslememiş (Atasözü) Baba kaç çocuğu olursa olsun, hiçbir ayrım yapmadan hepsine bakar, onları büyütür; çocukları ise yoksul ve yaşlı durumdaki babalarının bakımını ‘sen bak, o baksın’ gibi gerekçelerle bir türlü sağlayamazlar.
  • Koruk (erik) yer, oğlunun dişi kamaşır (Atasözü) Babanın yaptığı kötü işin sıkıntısını çocuğu çeker.
  • Baba malı tez tükenir, evlat gerek kazana (Atasözü) Kendini bilen, yaşama sorumluluğu duyan akıllı evladın gerçek malı, kendisinin kazandığı maldır.
  • Baba oğluna bir bağ bağışlamış; oğul babaya bir salkım üzüm vermemiş (Atasözü) Babalar çocukları için büyük fedakârlıklara katlanırlar ancak çocuklar babaları için fedakârlıkta bulunmazlar.
  • Baba vergisi görümlük, koca vergisi doyumluk (Atasözü) Bir babanın kızı için harcadığı para, hazırladığı çeyiz göstermelik olmaktan ileri gidemez, kızın yaşam boyu süren giderlerini kocası üzerine almıştır.
  • Babalık fırın has işler (Deyim) Babasının parası ile geçinenlere sitem olarak kullanılan bir söz.
  • Babamın adı Hıdır, elimden gelen budur (Atasözü) Gücüm ancak bu kadarını yapmaya yeter.
  • Babana rahmet (Deyim) Yapılan bir iş, bir davranış karşısında ‘Allah senden razı olsun.’ anlamında kullanılan bir söz.
  • Babanın sanatı oğla mirastır (Atasözü) Bir evlat babasının sanatını onun ölümünden sonra sürdürür.
  • Babasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanır (Atasözü) Miras yoluyla mal edinen kimse, onun için ne denli çabalar gösterilip sıkıntı çekildiğini bilemez.
  • Babasının (babalarının) çiftliği (Deyim) Bir malı veya kuruluşu yalnızca kendi çıkarlarına araç yapanlar için kullanılan bir söz.
  • Babasının hayrına (Deyim) Hiçbir çıkar gözetmeksizin.
  • Babasının kızı (Deyim) Her yönüyle babasına benzeyen kız çocuğu.
  • Babasının oğlu (Deyim) Her yönüyle babasına benzeyen erkek çocuğu.
  • Babasız oğlan doğurmak (Deyim) Bir işte aşırı zorluk, büyük güçlük çekilmesine rağmen başarılı olmak.
  • Babayla oğlanın pabucu bir olunca evde kavga eksik olmaz (Atasözü) Ortaklaşa kullanılan bir mal, kimi zaman baba ile oğlu arasında bile kavgaya neden olur.
  • Bağ babadan, zeytin dededen kalmalı (Atasözü)
    Bağ, bir kuşak geçecek kadar yaşlandıktan sonra bol ürün verir, zeytinin bol ürün verebilmesi için en azından iki kuşaklık bir zaman geçmelidir.
  • Bir baba dokuz evladı besler, dokuz evlat bir babayı beslemez (Atasözü) Çok çocuğu olan baba, her çocuk babasına bakılmasını ötekinden beklediği için sıkıntıda kalır.
  • Babasına rahmet okumak (Deyim) Hakkında iyilik düşünmemek.
  • Ha babam de babam (Deyim) Durmaksızın, sürekli.
  • Ha babam (ha) (Deyim) 1) Karşısındakinin çabasını artırmak için kullanılan bir söz; 2) Sürekli olarak, durmadan.
  • Her gördüğü sakallıyı babası sanmak (Deyim) Şaka görünüşe aldanmak.
  • Hık demiş babasının (anasının) burnundan düşmüş (Deyim) Her durumuyla birine çok benziyor’ anlamında kullanılan bir söz.
  • İncir babadan, zeytin dededen (Atasözü) Bağ, bir kuşak geçecek kadar yaşlandıktan sonra bol ürün verir, zeytinin bol ürün verebilmesi için en azından iki kuşaklık bir zaman geçmelidir.
  • İyi evlat babayı vezir, kötü evlat rezil eder (Atasözü) Babaya ün kazandıran da el içine çıkamayacak bir duruma düşüren de çocuklarının tutumlarıdır.
  • Karga mandayı babası hayrına bitlemez (Atasözü)
    Bir kimse başkasına hizmet ediyorsa bunda kendisinin de çıkarı vardır.
  • Katıra ‘baban kim?’ demişler, ‘dayım at’ demiş (Atasözü) Aşağılık duygusu içinde bulunan kişi, kendisini olduğu gibi göstermeye utanır da kötü yönünü gizler, sadece iyi yönüyle övünür.
  • Oğlan atadan (babadan) öğrenir sofra açmayı, kız anadan öğrenir biçki biçmeyi (Atasözü) Erkek çocuk, erkeklerin yapması gereken şeyleri babasından, kız çocuk da kadınların yapması gereken şeyleri annesinden öğrenir; anne ve baba bunları bilmiyorsa çocuktan böyle şeyler beklenemez.
  • Öp babanın elini (Deyim) Beklenmedik, elverişsiz bir durum karşısında ‘şimdi ne olacak?’ anlamında kullanılan bir söz.
  • Sade pirinç zerde olmaz, bal gerektir kazana; baba malı tez tükenir evlat gerek kazana (Atasözü) Hakkıyla yararlanılacak bir şeyin meydana gelmesi için birtakım ögelerin bir araya gelmesi gerektir; kişi kendi emeği ile kazanç sağlayıp bunu baba malına katmıyorsa babasından kalan mal tez tükenir.
  • Saksağan, danayı babası hayrına bitlemez (Atasözü) Bir kimse başkasına hizmet ediyorsa bunda kendisinin de çıkarı vardır.Kaynak:

Kaynak:

  • Türk Dil Kurumu Sözlüğü

Kerim Usta Tarafından Yayımlandı.

Herkesin bir yaşama nedeni var. Benimki ise bir "Sevda"...

Yorum Gönderin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir